Okna PCV

Podobnie mało wiarygodni są autorzy niektórych opracowań, jak np. Bielecki, który - dla uzasadnienia nagłego rozkazu napoleońskiego - opowiada o uprowadzeniu przez Hiszpanów jednego z żołnierzy plutonu Niegolewskiego podczas patrolu, z którego to powodu Napoleon miał wpaść w złość i kazać szarżować wąwóz właśnie Polakom. Długość odcinka i czas trwania szarży Według różnych źródeł odcinek od rowu przecinającego drogę do ostatniej baterii wynosił od 2 000 do 4 000 metrów, zaś czas jej trwania od 7 przez 8 nawet do 10-12 minut.

Kontrowersje Mimo, że starcie trwało zaledwie kilka minut, brało w nim udział sto kilkadziesiąt osób i było opisywane przez wielu świadków, ustalenie obiektywnej prawdy stanowi trudność. Zarówno wspomnienia uczestników, jak i późniejsze opracowania, pełne są niedomówień, przekłamań, celowego naginania faktów do własnego założenia, co dodatkowo utrudnia rzeczowe ustalenia. Autorzy niektórych wspomnień (pisanych przeważnie po wielu latach) kreują się na zwycięskich wodzów jak Ségur (twierdził, że jechał dziesięć, a nawet czterdzieści kroków przed szwoleżerami), Niegolewski (rzekomo dokonywał reorganizacji szwadronu przed szarżą na ostatnią baterię "po lewej"), czy też Wincenty Krasiński (dowodził, bo przecież był dowódcą pułku), co powoduje, Okna PCV trudno przyjmować ich relacje bezkrytycznie.

Najwięcej jednak zapisów mówi o 2 500 metrach do pokonania i 8 minutach trwania szarży i takie też dane należy przyjąć jako najbardziej wiarygodne. Ilość uczestników W opracowaniach liczba ta waha się od 80, przez 140, do około 200, przy czym wraz z upływem czasu rosła liczba uczestników, co wynikało zarówno z chęci "wpisania się na listę bohaterów", jak i nie do końca sprecyzowanego znaczenia terminu "szwadron". Norka asfaltowa niespodziewanie stwierdza blaszane kostki.